Nasz głos na warsztatach konsultacyjnych dotyczących przebudowy modelu orzekania o niepełnosprawności

Roman Szacki

28 września 2026 r. na obrzeżach Warszawy ruszyły warsztaty dotyczące zmiany modelu orzekania o niepełnosprawności, współorganizowane przez Biuro Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych w ramach projektu „Przebudowa modelu orzekania o niepełnosprawności”. Mimo znacznej odległości miejsca spotkania od centrum miasta frekwencja dopisała.  

Dr Krzysztof Czechowski, dyrektor Biura Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej stwierdził, że sześć systemów orzekania w Polsce to jednak za dużo. Zmiany mają być ustawowe, zatem potrzebna będzie większość, by te zmiany wprowadzić w życie. Harmonogram zmian ulegnie też pewnie przesunięciu, ponieważ zmiana systemu orzekania i uwzględnienie w niej również diagnozy funkcjonalnej to poważna sprawa. Ważne, że padły z jego strony te słowa: „Nasza droga budowy nowego systemu jest inna – chcemy się wsłuchać w głos środowiska! Bo pamiętamy kilka prób zmiany systemu…” 

Warsztaty wykazały, że interesariusze systemu są przekonani co do konieczności zmian. W wypowiedziach dominowała radykalna krytyka działania komisji, uzdrawianie, krótki czas oceny, brak uwzględniania dostarczonej dokumentacji, orzekanie na krótki czas nawet wówczas, gdy niepełnosprawność przez lata nie ustępuje. Padły zdania o konieczności nagrywania posiedzenia komisji. I postulaty, żeby zrezygnować z komisji i oprzeć się na samej dokumentacji medycznej. 

Pod koniec spotkania udało się zapisać najważniejsze zasady Modelu Idealnego (na zdjęciu): orzekanie tylko w jednym miejscu, dokumentacja dostarczana przez Internetowe Konto Pacjenta, asystent wsparcia przed posiedzeniem komisji, w jednym orzeczeniu przyznane wsparcie finansowe i usługi, gwarancja wsparcia – osoba z orzeczeniem idzie do miejscowego Centrum Usług Społecznych, które od komisji wcześniej dostał wytyczne jaki rodzaj wsparcia jest potrzebny…  

Zatem oczekiwania Inicjatywy Nasz Rzecznik i ruchu społecznego Godność i Wsparcie Drogą i Nadzieją przebiły się.

 

Postulowane przez nas rozwiązania, które będziemy uzupełniać:

Oczekiwania Inicjatywy „Nasz Rzecznik” i ruchu społecznego Godność i Wsparcie Drogą i Nadzieją w sprawie reformy orzecznictwa